I. CHÍNH SÁCH THUẾ
1. Nghị định số 254/2026/NĐ-CP ngày 30/6/2026 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 về hóa đơn điện tử, chứng từ điện tử
Nghị định này thay mới toàn bộ các Nghị định hiện hành về hóa đơn điện tử, có hiệu lực áp dụng ngay từ 01/07/2026. Sau đây là những điểm mới nổi bật của Nghị định 254/2026/NĐ-CP:
• Mở rộng trường hợp không phải lập hóa đơn điện tử: Bổ sung thêm các nhóm như cho thuê bất động sản, cung cấp nội dung số ra nước ngoài, đại lý bảo hiểm/xổ số/bán hàng đa cấp đã khấu trừ thuế, và tài sản điều chuyển nội bộ hoặc góp vốn.
• Linh hoạt thời điểm lập hóa đơn: Tiền đặt cọc theo Bộ luật Dân sự chưa cần lập hóa đơn; cho phép đối soát dịch vụ đặc thù đến 7 ngày; cơ sở y tế được lập hóa đơn tổng hợp cuối ngày; giao dịch ban đêm (22h-6h) chưa có phần mềm tự động được chậm nhất sang ngày làm việc tiếp theo.
• Nội dung và dữ liệu hóa đơn: Bắt buộc ghi mã, địa điểm kinh doanh (nhất là xăng dầu) hoặc ghi “Bán cho người tiêu dùng” nếu thiếu thông tin mua. Tăng cường kết nối chia sẻ dữ liệu với các cơ quan quản lý (đất đai, công an, y tế…).
• Chính sách mới khác: Thưởng tố giác hành vi không lập/giao hóa đơn tối đa 10% tiền phạt hành chính (lên đến 10 triệu đồng/vụ). Hóa đơn đặt in của cơ quan thuế hết giá trị từ 01/07/2026, biên lai giấy tồn đọng dùng đến hết 31/12/2026 trước khi chuyển hoàn toàn sang điện tử.
2. 08 trường hợp không phải sử dụng hoá đơn điện tử từ ngày 01/07/2026
Căn cứ Điều 7 Nghị định 254/2026/NĐ-CP: Trường hợp không phải sử dụng hóa đơn điện tử như sau:
1. Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh bán hàng hóa, dịch vụ thuộc trường hợp lập bảng kê thu mua hàng hóa, dịch vụ theo quy định pháp luật về thuế thu nhập doanh nghiệp trừ trường hợp đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử.
2. Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh có thu nhập từ hoạt động cho thuê bất động sản; thu nhập từ hoạt động cung cấp sản phẩm và dịch vụ nội dung thông tin số về giải trí, trò chơi điện tử, phim số, ảnh số, nhạc số, quảng cáo số cho tổ chức, cá nhân ở nước ngoài.
3. Hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh làm đại lý xổ số, đại lý bảo hiểm, đại lý bán hàng đa cấp mà doanh nghiệp xổ số, bảo hiểm, bán hàng đa cấp đã khấu trừ thuế theo quy định pháp luật quản lý thuế.
4. Các khoản phí và các khoản thu khác phát sinh từ hoạt động tái bảo hiểm (bao gồm nhượng tái bảo hiểm, các khoản thu hoa hồng nhượng tái bảo hiểm và các khoản thu khác về nhượng tái bảo hiểm), nhận tiền gửi, hoạt động tài chính (phát hành chứng chỉ tiền gửi, phát hành chứng khoán sơ cấp, phát hành giấy tờ có giá), bán nợ, giao dịch ngoại tệ và sản phẩm phái sinh.
Đối với giao dịch bán ngoại tệ, căn cứ hệ thống quản lý dữ liệu của đơn vị, cuối tháng đơn vị thực hiện lập bảng tổng hợp chi tiết giao dịch phát sinh trong tháng, chịu trách nhiệm về tính chính xác nội dung thông tin từng giao dịch và cung cấp bảng tổng hợp chi tiết giao dịch bán ngoại tệ khi cơ quan thuế hoặc cơ quan nhà nước có thẩm quyền yêu cầu.
5. Góp vốn bằng tài sản của tổ chức, cá nhân kinh doanh vào tổ chức kinh tế.
6. Tài sản điều chuyển từ công ty mẹ đến các đơn vị thành viên hạch toán phụ thuộc và ngược lại, giữa các đơn vị thành viên hạch toán phụ thuộc trong cơ sở kinh doanh; tài sản điều chuyển khi chia, tách, hợp nhất, sáp nhập, chuyển đổi loại hình doanh nghiệp.
7. Máy móc, thiết bị cho mượn là tài sản cố định và công cụ, dụng cụ phục vụ gia công hàng hóa của bên cho mượn, không thu tiền, không chuyển quyền sở hữu.
8. Các trường hợp theo quy định tại điểm a, điểm b khoản 1 Điều 6, điểm b khoản 1 Điều 14 Nghị định số 181/2025/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Thuế giá trị gia tăng, bao gồm:
a) Hàng hóa, dịch vụ sử dụng để tiếp tục quá trình sản xuất, kinh doanh của cơ sở kinh doanh như hàng hóa được xuất để chuyển kho nội bộ, xuất vật tư, bán thành phẩm để tiếp tục quá trình sản xuất, kinh doanh trong một cơ sở kinh doanh;
b) Hàng hóa, dịch vụ do cơ sở kinh doanh xuất hoặc cung cấp để sử dụng phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh (bao gồm cả tài sản cố định do cơ sở kinh doanh tự xây dựng, tự sản xuất);
c) Các khoản thu không liên quan đến bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ của cơ sở kinh doanh: các khoản thu về bồi thường bằng tiền (bao gồm cả tiền bồi thường về đất và tài sản trên đất khi bị thu hồi đất theo quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền), tiền thưởng, thu đòi người thứ ba của hoạt động bảo hiểm, các khoản thu hộ, các khoản thù lao từ cơ quan nhà nước do thực hiện hoạt động thu hộ, chi hộ các cơ quan nhà nước, các khoản thu tài chính.
3. Thời điểm lập hóa đơn theo Nghị định 254/2026/NĐ-CP (có hiệu lực từ ngày 01/07/2026)
Căn cứ Điều 9 Nghị định 254/2026/NĐ-CP quy định một số trường hợp chính như sau:
• Bán hàng hóa: Là thời điểm chuyển giao quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng hàng hóa cho người mua, không phân biệt đã thu được tiền hay chưa.
• Cung cấp dịch vụ: Là thời điểm hoàn thành việc cung cấp dịch vụ. Trường hợp thu tiền trước hoặc trong khi cung cấp dịch vụ thì lập hóa đơn tại thời điểm thu tiền (không bao gồm tiền đặt cọc).
• Xuất khẩu hàng hóa: Chậm nhất là ngày làm việc tiếp theo kể từ ngày hàng hóa được thông quan.
• Hoạt động xây dựng, lắp đặt: Là thời điểm nghiệm thu, bàn giao công trình, hạng mục công trình hoặc khối lượng xây dựng, lắp đặt hoàn thành, không phân biệt đã thu tiền hay chưa.
• Giao hàng nhiều lần hoặc bàn giao từng hạng mục: Mỗi lần giao hàng hoặc bàn giao đều phải lập hóa đơn tương ứng với khối lượng, giá trị đã thực hiện.
• Giao dịch phát sinh ban đêm: Đối với hoạt động bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ ban đêm (nếu không có phần mềm lập hóa đơn tự động), thời điểm lập hóa đơn chậm nhất là ngày làm việc tiếp theo.
4. Đối với dịch vụ thì trên hóa đơn không nhất thiết phải có tiêu thức “đơn vị tính” mà đơn vị tính xác định theo từng lần cung cấp dịch vụ và nội dung dịch vụ cung cấp.
Công văn số 7645/CTH-QLDN1 ngày 25/8/2026 của Thuế thành phố Cần Thơ về thông tin trên hóa đơn điện tử
Thuế thành phố Cần Thơ nhận được Công văn số 134.CV/LTII.26 ngày 12/8/2026 của Công ty TNHH Lạc Tỷ II về việc hướng dẫn điền đơn vị tính, số lượng, đơn giá đối với hóa đơn dịch vụ, Thuế thành phố Cần Thơ có ý kiến như sau:
Căn cứ khoản 5 Điều 3 và khoản 1 Điều 10 Nghị định số 254/2026/NĐ-CP ngày 30/6/2026 của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 về hóa đơn điện tử, chứng từ điện tử.
Hóa đơn hợp pháp là hóa đơn đảm bảo đúng về hình thức và nội dung theo quy định tại Nghị định 254/2026/NĐ-CP. Về nội dung của hóa đơn, phải có đầy đủ các nội dung theo quy định tại khoản 1 Điều 10 Nghị định số 254/2026/NĐ-CP. Đối với đơn vị tính trên hóa đơn, người bán căn cứ vào tính chất, đặc điểm của hàng hóa để xác định tên đơn vị tính của hàng hóa theo đơn vị tính là đơn vị đo lường theo quy định pháp luật về đo lường. Đối với dịch vụ thì trên hóa đơn không nhất thiết phải có tiêu thức “đơn vị tính” mà đơn vị tính xác định theo từng lần cung cấp dịch vụ và nội dung dịch vụ cung cấp.
Về số lượng hàng hóa, dịch vụ trên hóa đơn, người bán ghi số lượng bằng chữ số Ả-rập căn cứ theo đơn vị tính nêu trên. Trường hợp cung cấp các loại hàng hóa dịch vụ đặc thù như điện, nước, và các loại dịch vụ viễn thông, dịch vụ công nghệ thông tin, dịch vụ truyền hình, dịch vụ bưu chính và chuyển phát, ngân hàng, chứng khoán, tài sản mã hóa, bảo hiểm, dịch vụ khám bệnh, chữa bệnh và các trường hợp khác theo quy định tại điểm a, điểm b khoản 4 Điều 9 Nghị định số 254/2026/NĐ-CP, người bán được lập hóa đơn kèm bảng kê theo quy định.
5. Từ ngày 01/07/2025, thương nhân nước ngoài được thực hiện hoạt động xuất nhập khẩu tại chỗ mà không yêu cầu phải đáp ứng điều kiện có hay không có hiện diện tại Việt Nam
Công văn số 19956/CHQ-GSQL ngày 6/8/2026 của Cục Hải quan về hàng hóa XNK tại chỗ
Cục Hải quan nhận được văn bản đề ngày 21/7/2026 của Hiệp hội Thương mại Mỹ tại Việt Nam đề nghị hướng dẫn việc áp dụng quy định về thuế giá trị gia tăng đối với các giao dịch xuất nhập khẩu tại chỗ được thực hiện trước ngày 01/7/2025. Về vấn đề này, Cục Hải quan có ý kiến liên quan đến thương nhân nước ngoài không có hiện diện tại Việt Nam và hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu tại chỗ như sau:
1. Liên quan đến xác định tổ chức, cá nhân nước ngoài không có hiện diện tại Việt Nam:
Định nghĩa “thương nhân nước ngoài không có hiện diện tại Việt Nam” được quy định tại khoản 3 Điều 5 Luật Quản lý ngoại thương, khoản 2 Điều 3 Nghị định số 90/2007/NĐ-CP; Thông tư số 28/2012/TT-BCT ngày 27/9/2012 của Bộ Công Thương quy định chi tiết việc đăng ký quyền xuất khẩu, quyền nhập khẩu của thương nhân nước ngoài không có hiện diện tại Việt Nam. Tuy nhiên, tại các văn bản này không quy định cơ quan nào có thẩm quyền, hồ sơ, trình tự để xác định “thương nhân nước ngoài không có hiện diện tại Việt Nam”. Tại Luật Hải quan và các văn bản hướng dẫn thi hành không giải thích khái niệm “tổ chức, cá nhân nước ngoài không có hiện diện tại Việt Nam”. Tại công văn số 399/XNK-THCS ngày 22/7/2024, Cục Xuất nhập khẩu – Bộ Công Thương có ý kiến: “Định nghĩa “thương nhân nước ngoài không có hiện diện tại Việt Nam” quy định tại Luật Quản lý ngoại thương và Nghị định số 90/2007/NĐ-CP chỉ áp dụng trong trường hợp cần xác định quyền xuất khẩu, quyền nhập khẩu của đối tượng này, không áp dụng cho bất kỳ mục đích nào khác
2. Về thủ tục hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu tại chỗ:
– Trước thời điểm 01/07/2025: cơ quan hải quan căn cứ quy định tại Điều 35 Nghị định 08/2015/NĐ-CP ngày 21/1/2015 của Chính phủ, Điều 86 Thông tư số 38/2015/TT-BTC được sửa đổi, bổ sung tại Thông tư số 39/2018/TT-BTC và Thông tư số 121/2025/TT-BTC để thực hiện thủ tục hải quan đối với hàng hóa xuất nhập khẩu tại chỗ. Theo đó, các tờ khai hải quan xuất khẩu, nhập khẩu tại chỗ đăng ký tại thời điểm này và đã hoàn thành thủ tục hải quan được thực hiện theo quy định về thủ tục hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu tại chỗ.
– Từ ngày 01/7/2025: Quy định tại Điều 47a được bổ sung tại khoản 3 Điều 3 Luật số 90/2025/QH15 đã tháo gỡ điểm “nghẽn” của pháp luật liên quan đến hàng hóa xuất nhập khẩu tại chỗ theo đúng tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, một lần nữa khẳng định thương nhân nước ngoài được thực hiện hoạt động xuất nhập khẩu tại chỗ mà không yêu cầu phải đáp ứng điều kiện có hay không có hiện diện tại Việt Nam.
Như vậy, trước thời điểm 01/07/2025, các tờ khai xuất nhập khẩu tại chỗ đã thực hiện thủ tục hải quan theo quy định, đề nghị Cục Thuế căn cứ các tờ khai xuất nhập khẩu tại chỗ đã hoàn thành thủ tục hải quan để xem xét, thực hiện thủ tục hành chính thuế theo quy định của pháp luật về thuế.
6. Thông tư số 91/2026/TT-BTC ngày 30/6/2026 của Bộ Tài chính quy định một số điều của Luật Quản lý thuế và Nghị định số 254/2026/NĐ-CP của Chính phủ quy định chi tiết một số điều và biện pháp để tổ chức, hướng dẫn thi hành Luật Quản lý thuế số 108/2025/QH15 về hóa đơn điện tử, chứng từ điện tử
Thông tư này thay thế Thông tư số 32/2025/TT-BTC ngày 31/5/2025. Sau đây là những điểm mới nổi bật của Thông tư số 91/2026/TT-BTC ngày 30/6/2026 của Bộ Tài chính:
1. Đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử & sinh trắc học
• Xác thực và Sinh trắc học: Đối chiếu thông tin qua Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư trong 01 ngày làm việc và ứng dụng công nghệ sinh trắc học khi đăng ký/thay đổi thông tin. Người nộp thuế xác nhận qua email/SĐT.
• Rủi ro: Có thời gian giải trình trước khi duyệt hoặc tạm ngưng với trường hợp rủi ro cao.
2. Xử lý hóa đơn điện tử sai sót (Điều 10)
• Sai thông tin hành chính: Chỉ sai tên, địa chỉ, số tiền bằng chữ thì thông báo người mua, không phải lập lại hóa đơn mà gửi Mẫu 04/SS-HĐĐT cho cơ quan thuế.
• Sai thông tin bắt buộc: Lập hóa đơn điều chỉnh hoặc thay thế. Được gộp lập 01 hóa đơn điều chỉnh/thay thế cho nhiều hóa đơn sai sót cùng nội dung trong tháng kèm bảng kê Mẫu 01/BK-ĐCTT.
3. Ký hiệu và mẫu hóa đơn mới
• Bổ sung ký tự F (Hóa đơn GTGT kiêm tờ khai hoàn thuế) và ký tự X (Hóa đơn thương mại điện tử); ký hiệu năm 26 thể hiện năm 2026.
4. Khuyến khích người mua lấy hóa đơn & kinh phí
• Tổ chức chương trình “Hóa đơn may mắn” và bố trí kinh phí nhà nước tối đa 150 tỷ đồng/năm để thúc đẩy thói quen lấy hóa đơn.
5. Ngừng sử dụng hóa đơn & Xử lý vi phạm
• Quy định chi tiết việc tạm ngưng sử dụng hóa đơn (được giải trình tối đa 02 lần trong 3 ngày làm việc). Mức phạt vi phạm quy định hóa đơn từ 10–25 triệu đồng (cá nhân) và 20–50 triệu đồng (tổ chức).